firstLine"; ?>

148. A-nois do criochnuigheadh cearchall na crodh- $
Length: middling
Certainty: 0
Areas:
  1. Munster
Classes:
  1. eulogy mp
Manuscripts:
  1. RIA2 (23/F/16) O’Gara MS 1655-9
  2. BL Eg. 111 F. O Scannail 1818 < RIA 2
Motifs:
  1. imagery to describe patron
  2. eulogy of patron’s personal appearance
  3. qualities of patron’s character
  4. nobility of patron’s ancestry
  5. patron’s liberality to poets
  6. Historical comparisons
Poet Christian Names:
  1. Seaan Og (RIA 2)
Poet Surnames:
  1. O Dalaigh
Patron Christian Names:
  1. Diarmaid mac Diarmada
Patron Surnames:
  1. MacCarthaigh
Meter Vars:
  1. droighneach
Poem:

Poem in printable PDF format

A-nois do críochnaigheadh cearchuill na cródhachta

[RIA 2 (23/F/16), ‘O’Gara’, 195]

Seaan Óg Ó Dalaigh cecinit

[Droighneach, Dán Díreach]


1 A-nois do críochnoighidh cearchuill na crodacht[a]

a ndeaghthuinn a rolachta a síothbroighin na saoi[dh]eachta

leis a mbúantamhu(i)n sít[h]e saoghalta

(sé) a háondalta cíche íar ccuartughadh a caoilleaptha.

2 A measg Ghaoidheal ó nách fúair-sé a hiomchabhuir

tuidhoncolaidh [leg. tiomchalaidh?] an uaisle gus an áoinfhear gán anfoiger

a rothoil don crodhacht a ccéill cuirfidher

cluinfidhear aga fhéinn [ródhocht?] is ní rannfoighear.

3 Leantar an duthchus leis an ndreag(h)an oir(d)nighe

cóillbhile cúlchas dá nach eagal ainbhfine

ga hathbeoghadh na crodhachta do bhriochtgha balbhmhuire

tadhguirre gan mórfholta lea ttiocfa ar ttairngir[e].

4 Díarmuid Mhagh Cárrthuigh a sáoirbheangan saoigheachta

a háoinleannán draoigheachta le bhfaghtar gach órshompla

crann baguir a n-aghuidh gach éindeacra

don tréinealta do aduimh cobhuir na cródachta.

5 Mar sin fúair a háoinshlighe go siorruidhe

do-chúaidh dá díonfhaire gus an sáoirbhile séimhidhe

tug a cearto(i)l re hathuidh don áondhuine

an sáoruire don chathfhuil aga ccleachtadh ceilidhe

an gríobh fhionnghlan lé bhfhuil gach fáidhfhile

a hiomdhagh a n-áirighe gur chuir go céillidhe.

6 Seabhac siobhlach tíre tairngire

daighbhile sídhe dan diomdhach doirbfhine

an chrodacht le bhfaghthar uaim gach fonnmhuighe

ni bhfúair comhnuidhe gus an oincoin oirnighe.

7 Gearb fhada a hódhacht níor charuidh a cuid(h)eachta

an chródhacht aidir gach druidealta nír gabaidh (?) re na groddhocra

gur gh[e]abh gus an ngormdhearach gan uaillr n-aigeanta

ar feadh a faideachtra ní coimhleabhtach codolta.

8 Ar mac Diarmada ní bhí ’na bandeora[idh]

mallsheoluigh a fhialbuga í dá mhínfeachuin [leg. mhinn-?]

lé a ghoire don chrodhacht d’aithle gach iombhualuidh

a díolluaghuil arna aithne da hodhacht dob indeanuim.

9 Gé tarla a chrodhacht le headh a n-áontughadh

gur bhean a háontoghadh as an óghacht a heachtmhogha

ag neach mur é úaidh níor an a chíochcara

gruaigh mhíontana dar ghlan ré is réaltana.

10 Is í thug ó thoil a toil da tháobfhine

glan an cháoilslighe nar gabh tar gach gráidhfhine

mur sin do chuir go coimhghlic a díonfhaire

ar an síodhuighe oirdhric léa bfhuil gach fáidhfhile

tig an chrodhacht ’na ceann go céillidhe

ceilidhe do bhfearr aga hodhacht a n-áirighe.

11 Anfuidh aige ní hadhbhar doimheanma

aga [a?] hoileamhna don armghlan infeadhma

cuirfidh an chródacht ’na comhluighe a comhardha

comhumhla da hoghdhacht nach comhnuidhe cinneamhna.

12 Dagfhlaith oirdhric as féile ré fileadhuibh

a ccéile don chineadhfhuil as foirmghlic oireamhuin

cneas síthsheang nach dóigh do Dhanaruibh

do daghfholuibh an tshlóidh as sírfhearr oileamhuin.

13 Áonmhac Díarmada ar sáorbhile séanamhuil

áonshlighe ar ttreandholuigh ar fhíalbhug(h)a an tsháorshlat shíothamhuil

beithir an úair-se as féile re haoidhéadhuibh

ar ccéile don stáoirfheaghuin as úaisle led fhíonoluibh.

14 Deaghshamhuil Ghuaire órthóir an fhíoroi(gh)nigh

cíoghoighir an cróchsloidh as buaine fa bhuanfholuibh

úa na ccaithbeodhamh as córa do Gháoidhealuibh

flaithleoghan don tsháoirfeadhuin as crodha da g[c]ualabu[i]r.

15 Díarmuid Mhágh Carrthuigh ar ccáoimhchóill chubhruidhe

ar n-aonchrainn chubhruidhe ar nach faghthuir ainbhfine

coghnach rioghmhac Ealla dh’ionghuire

earra gach iorghuile dionshlat ar ndaingni-ne.

ua na ccuradh leis nách omha[i]n oirbhire

coillbhile toruigh Mumhan maighridhe.

16 Foghluidhe gach criche caithleoghan doghonta

flaithbheódhamh somholta síthe soineannda [leg. -ta]

aghuidh nár dá nach eagal anfholta

dreag(h)on gan rodhocra do dháimh nach doimheallta.

17 Áonbhrat na suadh uaithne an fhíoroinigh

a chíoghoigir bhúainte a gruadh mur an ngléighealuigh

ag so mo ré iomshlán in gach [ao]indeabhuigh

m’iomrádh do Gháoidhealuibh é tar gach éinfhedhuin. A-nois...