firstLine"; ?>

1894. Truagh na sgeil-se tig tar toinn $
Length: middling 19qq
Certainty: 1
Period:
  1. 16th ult
Areas:
  1. Munster
Classes:
  1. elegy mp
Manuscripts:
  1. RIA 491 (23/D/16) M.Og OLongain 1797-
  2. RIA 253 (F/vi/2) M.Og O Longain 1813
  3. Mayn. M 1 Micheal Og O Longain 1818
Motifs:
  1. messenger bringing news to poet
  2. general grief for patron
  3. location of grave (in France)
  4. poet’s own mourning
  5. indication of successor (none)
  6. Sea-voyage
Poet Christian Names:
  1. Diarmaid RIA 253 ‘N’fheadar cia chan’ RIA491
Poet Surnames:
  1. O Suilleabhain
Patron Christian Names:
  1. Tadhg mac Domhnaill
Patron Surnames:
  1. MacCarthaigh d. 1588 (Baron of Valentia)
Meter Vars:
  1. deibhidhe
Poem:

Poem in printable PDF format

Truagh na sgéil-se tig tar toinn

[RIA 491 (23/E/16), 378]

N’fedur cia [do] chan an duain qhúmha-so

{Diarmaid Ó Suilleabháin}

[Deibhidhe, Dán Díreach]

(do and go and mo frequently written dodh and godh and modh here)


1 Truagh na sgéil-si tig tar toínn

r ttruaighe a tteacht chugoinns

do chuir siad gan f[h]óghnamh (s)ínn

ní coghnamh iat dom intinn.

2 Rugach go hobann uaims

mh’íntinn uile re haonuair

mur do marbhadh briogh mo bhall

ní gníomh gan ádhbhar agam.

3 Gé hiomdha sgéal truagh nó teinn

do-chuaidh soir uainn a hÉirinn

fríoth fa dheoigh go nuaidhe a-noir

na sgeoil is trua[i]gh[e] air tal(a)mh[ain].

4 Mairg uain is cinnedh a cclos

tug gach áonsgéal bhfuaros

fa tháir is fá mhéala mé

sgéal[a] do chráig mo chroidhe.

5 Deimhin na sgeó[i]l a-tá re teachts

sul rainig(h) uaim a n-éisteacht

(in)a bhfoghar gach ua(i)r ’gár chlosa

truagh nách boghar do bhadhos.

6 Ní cóir taobh do th[a]bairt liom

’s nach deachaidh mh’anam asam

le linn na sgéal do sgáoile[adh]

fa léan cinn na ccaomhGáoidhiol.

7 Mac mheic Cártaigh chláir Leámhna

mo thriath is mo thiagurna

féach an trua(i)gh(e) mé do(dh) mharthain(t)

is é ua(i)m fa allmurchaibh.

8 Aonmhac na mná ón Máig maill

truagh liom-sa a leabaidh chaoimhthig [leg. chumhaing?]

saorbheangán Gaoidhiol a ngiall [leg. ngioll?]

aoinleannán aoidhedh Eirionn.

9 Crann bagair as a mbinn tend

lan beóil Múman na maoilend

ní théarnamh ’na dheóig acht dul

gan m’áonlán beóil fám bagur.

10 Ó tháinig(h) a thásg a-nall

ní bhia(idh) ré(i)m beth(t)aidh agam

cás an aonduine éis

tre bhús [leg. bhás?] m’áonduine d’f[h]aisnéis.

11 Ma[i]rg fuair do thurrus tar tuínn

tugais (?) a Thaidhg meic Dómhnuill

cúis mimhendma is déar dam

a fréamh fhinneamhna uasal.

12 Ní air Mhuimhneachaibh a-mháin [379]

bhias do bhás ionna dhiombáidh

t’éag a Thaidhg mur is léir línn

budh sgéal ann gach (áit) áird d’Éirinn.

13 Do leigis mór n-inmhe uaibh

air sheacht ttroightibh d’úir ionnfhuair

d’fios na Fraingce duit air ndul

coillte mo chuid dod(h) chonnradh.

14 Truagh liom-sa ionnad eile

san bhFraingc agat d’áirigh(th)e

a ghnúis iodha(i)n shéimh gan sal

is t’ionnad fein [go] folamh.

15 Truagh liom súil ag cách ad chuid

a mhic na sáormhná ó Shenduid

do [leg. dá?] bhrigh ní buan mo mhendma

nách truagh tír gan tiagurna.

16 A thriath Leamhna na learg tte

truagh sinn tar h’éis gan oighre

acht réiam [leg. fréamh?] (súl) [oile] ionn bhúr n-ionnad

léan leam chroídhe a chúimhníodha[dh].

17 Sinn fein do thuill ón ttria(i)th ccert

ár ccreacha uile a n-éinfheacht

do bheth mur taoi ní tu do thúills

biaidr go bráthr fán ndoghruinn.

18 Más imtheacht d’oighre Dhómhnaill

a chnú gan chnaoi ’na chrobhuinn

’na dhédh(h)aigh ní sáogh(al)lach sion[n]

ár n-áonbhra(i)th d’f[h]eraibh Éirionn.

19 Truagh sinn [is] gan ár súil ris

ag dén(d)amh óil ná aoibhnis

truagh ’na dhédh(h)aigh sin[n] air suan

a dheaghail(t) rínn is rótruagh.